Widzenie tunelowe w syndromie presuicydalnym

Jakiś czas temu, pisałam o wpływie stanu emocjonalnego na widzenie tunelowe. Złość, frustracja i negatywne emocje ograniczają nasze pole widzenia sprawiając, że nie dostrzegamy tła i elementów otaczającego nas obrazu, skupiając się jedynie na wycinku tego co moglibyśmy zobaczyć, gdybyśmy byli w pozytywnym nastawieniu. Tak samo, jak negatywne emocje wpływają na zmniejszenie rzeczywistego pola widzenia (czyli tego co odbieramy zmysłem wzroku) tak samo wpływają też na zmniejszenie pola widzenia w kontekście symbolicznym. Innymi słowy mówiąc, negatywne emocje, lęk, smutek, złość sprawiają że nasze życie widzimy tunelowo. Nie dostrzegamy możliwości jakie niesie, widzimy jedynie negatywne strony życia, widzimy małą ilość rozwiązań trudnych, życiowych problemów, a w sytuacji wystąpienia syndromu presuicydalnego widzimy w zasadzie tylko jedno wyjście – samobójstwo.

W syndromie presuicydalnym, widzenie tunelowe zwykło się nazywać zawężeniem świadomości. Jest to taki stan, w którym osoba nie dostrzega innych, alternatywnych wyjść sytuacji jak tylko pozbawienie się życia. Widzenie tunelowe i zawężenie świadomości jest mocno związane ze stanami depresyjnymi (tak jak emocje negatywne rzeczywiście zmniejszą pole widzenia odbierane wzrokowo).

Ringel, twórca koncepcji syndromu presuicydalnego twierdził, że postawa wobec życia kształtuje się w pierwszych kilku latach życia dziecka. To od tego okresu zależy, czy człowiek będzie afirmował i cenił życie, czy też prezentował wprost przeciwną postawę. Ci, którzy życia nie cenią, będą bardziej skłonni do autoagresji, co w połączeniu z widzeniem tunelowym może doprowadzić do powstania myśli samobójczych – ostatniego elementu syndromu presuicydalnego.

Do samobójstwa, nie dochodzi nigdy nagle – to proces, który wymaga czasu. Zawężenie, depresja, tendencje autodestrukcyjne muszą się pojawiać przez jakiś czas. To ostatnie wydarzenie po którym osoba decyduje się na odebranie sobie życia, jest po prostu ostatnią kroplą, która przelewa czarę, nie zaś jedynym powodem podjęcia decyzji o samobójstwie. Dlatego, w zapobieganiu samobójstwom, tak dużą rolę mogą odegrać bliscy – oczywiście jeśli wykażą się zainteresowaniem i dostrzegą symptomy tunelowego widzenia.

Po czym można rozpoznać elementy widzenia tunelowego?

• osoba nie znajduje rozwiązań własnych problemów i trudności, bądź znajduje ich mało
• propozycje rozwiązań torpeduje, znajdując minusy proponowanych pomysłów
• trudno jej opisać możliwe pozytywne zakończenia problemów
• osoba porzuca poszukiwanie alternatywnych rozwiązań po znalezieniu jednego – nawet jeśli pomysł ów, nie jest satysfakcjonujący.